Για την Ελλάδα ο παραπάνω κανόνας έχει ακόμη περισσότερη σημασία, καθώς οφείλουμε να προσθέσουμε την πτυχή της εθνικής ασφάλειας. Αν λάβει κανείς υπόψη την γεωστρατηγική θέση της Ελλάδας στην ανατολική μεσόγειο, ο ρόλος της χώρας και η επιρροή της στην ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων ενισχύεται σε μεγάλο βαθμό από μία ολοκληρωμένη και ισχυρή ενεργειακή πολιτική. Αυτό εξάλλου ήταν και ένας βασικός πυλώνας της πολιτικής της Νέας Δημοκρατίας, όταν με τον αγωγό Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολη σκόπευε να μετατρέψει την Ελλάδα σε ενεργειακή πύλη για ολόκληρη την ευρωπαϊκή ήπειρο. Αυτή την πολιτική στόχευση δυστυχώς ο κύριος Παπανδρέου κατά την προεκλογική του εκστρατεία την πέταξε στον κάλαθο των αχρήστων. Λέω δυστυχώς, διότι φανταστείτε κυρίες και κύριοι του ΠΑΣΟΚ την Ελλάδα σήμερα – ακόμα και μέσα στην δίνη της οικονομικής κρίσης που περνάει – να ήταν ενεργειακή πύλη για χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία, η Βρετανία και όλες οι υπόλοιπες χώρες της Ένωσης. Θα μιλούσαν άραγε τα ισχυρά οικονομικά λόμπι παγκοσμίως τόσο εύκολα για πτώχευση και μερική χρεοκοπία μιας χώρας που θα αποτελούσε έναν βασικό ενεργειακό δίαυλο της βαριάς βιομηχανίας της Ευρώπης; Ας μην μείνουμε όμως εκεί.
Σήμερα ο ρόλος μας είναι να αξιολογήσουμε και να συζητήσουμε τις στοχεύσεις της Κυβέρνησης για την λειτουργία των ενεργειακών αγορών ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου, όπως επίσης την εξερεύνηση υδρογονανθράκων. Πρόκειται για εξαιρετικά σημαντικά ζητήματα, που επηρεάζουν άμεσα το μέλλον ολόκληρης της χώρας.
Πρώτο σημείο κριτικής: το ΠΑΣΟΚ αποφάσισε να συγκεντρώσει όλα όσα αφορούν τον ενεργειακό σχεδιασμό της Ελλάδας σε ένα πολυνομοσχέδιο 198 άρθρων, στοχεύοντας στην ψήφιση του σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα και με εξαιρετικά εσπευσμένες διαδικασίες. Αυτό όμως ενέχει πολλούς κινδύνους κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι. Ειδικά όταν τέτοια θέματα μείζονος σημασίας τελικά δεν συζητιούνται διεξοδικά στα πλαίσια της κοινοβουλευτικής διαδικασίας αλλά περισσότερο αποφασίζονται με την μέθοδο του «ράβε – ξήλωνε» ανάμεσα στην Κυβέρνηση και του σκληρού πυρήνα του ΠΑΣΟΚ και της κομματικής του πελατείας, ώστε να μην θιγούν τελικά τα προνόμια κάποιων λίγων από την απελευθέρωση της ενέργειας.
Δεύτερο σημείο κριτικής: Όσα μαθαίνουμε στη Βουλή και όσα μαθαίνουν οι πολίτες για την διαμόρφωση και εφαρμογή μιας ολοκληρωμένης εθνικής ενεργειακής πολιτικής προέρχονται από διαρροές στον τύπο. Αντί τους προηγούμενους 22 μήνες να ασχοληθούμε όλοι με το θέμα και να πραγματοποιηθεί μία σοβαρή συζήτηση που να θέτει συγκεκριμένους στόχους για την χώρα, ακούμε αποσπασματικές κυβερνητικές εξαγγελίες χωρίς να γνωρίζουμε ποιοι και πώς παίρνουν αυτές τις αποφάσεις. Έτσι για παράδειγμα ακούσαμε ότι δρομολογείται η σύσταση φορέα υδρογονανθράκου, για να διαπιστωθεί η δυνατότητα εξεύρεσης πιθανών κοιτασμάτων υδρογοανθράκων, χωρίς όμως να έχει προηγηθεί καμία ουσιαστική κουβέντα. Αντίστοιχη στάση υπήρξε στο θέμα για τον αγωγό Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολη, που παρουσιάστηκε σαν σχεδίου νόμου δυο φορές στο Υπουργικό Συμβούλιο αλλά τελικά δεν έβρισκε ποτέ το δρόμο του προς τη Βουλή.
Τρίτο σημείο κριτικής: Ενώ η Ευρωπαϊκή νομοθεσία προέβλεπε να ενσωματωθεί ένα από τρία διαφορετικά μοντέλα εφαρμογής της ενεργειακής απελευθέρωσης, εσείς δημιουργήσατε τελικά έναν άλλο συνδυασμό αμφιβόλου κοινοτικής νομιμότητας και αποτελεσματικότητας. Αυτό το γνωρίζετε και εσείς οι ίδιοι. Ο Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας, που ιδρύεται και θέλετε να πιστοποιηθεί ως Διαχειριστής Μεταφοράς, επί της ουσίας δεν θα είναι καθόλου ανεξάρτητος. Θα τελεί υπό την επιρροή της ΔΕΗ, με αποτέλεσμα την προφανή σύγκρουση συμφερόντων με αυτήν. Αυτό το γνωρίζετε πολύ καλά. Έχετε σοβαρές αμφιβολίες για την αποτελεσματικότητα του μοντέλου που προτείνετε, και για αυτό εξάλλου προβλέπετε τη δημιουργία τρίτου Ανεξάρτητου Διαχειριστή Συστήματος σε περίπτωση που ο Α.Δ.Μ.Η.Ε. έχει κατ' εξακολούθηση μεροληπτική συμπεριφορά.
Εμείς δε συμφωνούμε με το προτεινόμενο μοντέλο, αφού σε καμία περίπτωση δεν λύνει τις υφιστάμενες στρεβλώσεις της αγοράς. Αντίστοιχα στρεβλή είναι βέβαια και η στάση σας στο ζήτημα της ιδιωτικοποίησης της ΔΕΗ. Εξαγγείλατε την ιδιωτικοποίηση της, με τη διάθεση του 17% των μετοχών που κατέχει το δημόσιο. Αν αφήσουμε στην άκρη το επικοινωνιακό παιχνίδι που παίχτηκε με τα στελέχη σας όταν το ψηφίσατε στο Μεσοπρόθεσμο, βλέπουμε ότι τώρα πια στο θέμα της ΔΕΗ έρχεστε σταδιακά όλο και πιο κοντά στην πρόταση της Νέας Δημοκρατίας. Εμείς δηλώσαμε εξ αρχής ότι πρώτα πρέπει να προηγηθεί η ολοκλήρωση της απελευθέρωσης της ηλεκτρικής ενέργειας με τον διαχωρισμό των μονοπωλιακών δραστηριοτήτων και μετά να ακολουθήσει η όποιας μορφής ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ με διατήρηση του δημόσιου ελέγχου της. Εμείς επιθυμούμε μια δυνατή ΔΕΗ που να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε μια υγιής ανταγωνιστική αγορά με τη συνεργασία στρατηγικού επενδυτή για τις ανταγωνιστικές δραστηριότητες.
Στο ζήτημα της απελευθέρωσης της αγοράς φυσικού αερίου, είμαστε υπέρ ενός πλαισίου ορθολογικής απελευθέρωσης και την ιδιωτικοποίηση της Δ.Ε.Π.Α.. Θεωρούμε στρατηγικό στόχο την εξυπηρέτηση εθνικών συμφερόντων και την περαιτέρω διείσδυση του εν λόγω καυσίμου στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας προς όφελος των καταναλωτών.
Σχετικά με την Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, πιστεύουμε ότι στα πλαίσια μιας απελευθερωμένης αγοράς ενέργειας, απαιτείται η ύπαρξη και λειτουργία ενός ρυθμιστή με σαφείς αρμοδιότητες. Η Νέα Δημοκρατία έχει πάντοτε εμπιστοσύνη στις Ανεξάρτητες Αρχές ως εγγυητή των συμφερόντων των πολιτών και της σωστής λειτουργίας της αγοράς. Ως εκ τούτου απαιτείται ενίσχυση του θεσμού.
Στο ζήτημα της προώθησης της έρευνας, εξόρυξης και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων στη χώρα μας, θεωρούμε ότι πρόκειται για μείζον εθνικό θέμα και είμαστε υπέρ αυτής. Αντίστοιχες πρωτοβουλίες είχαν αναληφθεί εξάλλου και από τη Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας.
Βρίσκεστε λοιπόν σε μία σωστή κατεύθυνση, όμως εγείρονται σοβαρές επιφυλάξεις αναφορικά με τη διασφάλιση του δημοσίου συμφέροντος, λόγω της απουσίας εξειδικευμένου νομικού πλαισίου, αλλά και λόγω της αμφισβητούμενης τεχνογνωσίας και εμπειρίας των μηχανισμών εποπτείας των διαδικασιών.
Τέλος, οι διατάξεις που αφορούν την υλοποίηση του πετρελαιαγωγού Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολη, μας βρίσκουν σύμφωνους, καθώς πρόκειται για μια στρατηγική που ακολούθησε η Νέα Δημοκρατία προς εξασφάλιση οικονομικών, αναπτυξιακών και εθνικών ωφελημάτων για τη χώρα. Κρίνουμε θετικά τη στροφή 180 μοιρών της Κυβέρνησης, από την γνωστή προεκλογική στάση του σημερινού Πρωθυπουργού, που αμφισβητούσε τα συμφέροντα της Ελλάδος, μιλώντας για επαναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας, προβάλλοντας δήθεν περιβαλλοντικές «πράσινες ανησυχίες».
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τα ζητήματα στο υπό συζήτηση σχέδιο νόμου είναι πραγματικά μείζονος σημασίας. Δεν διαφωνούμε με το γενικότερο πνεύμα και τους βασικούς άξονες. Έχουμε όμως σοβαρές ενστάσεις και επιφυλάξεις σε επιμέρους άρθρα, τα οποία είναι λάθος και απαξιώνουν τις ενεργειακές προτεραιότητες της χώρας.
Δεν είναι λογικό η Κυβέρνηση να διαχειρίζεται το ενεργειακό μέλλον της χώρας με συμβιβασμούς και υποχωρήσεις, διότι αξιωματούχοι της προσπαθούν να εφαρμόσουν τις ευρωπαϊκές Οδηγίες με τέτοιο τρόπο, ώστε να μη θιγούν εσωτερικές ισορροπίες στο ΠΑΣΟΚ. Προτεραιότητα έπρεπε να είναι η λύτρωση της χώρας από το αδιέξοδο της ύφεσης. Δυστυχώς αυτό η Κυβέρνηση δεν δείχνει να το αντιλαμβάνεται.
Σας ευχαριστώ
